ATLAS RYB



KARP (CYPRINUS CARPIO)




Jest rybą z rodziny karpiowatych. Obecnie tylko dziki karp sazan potrafi przystąpić do tarła i się rozmnażać. Inne podgatunki - karp pełnołuski, lustrzeń i golec - nie posiadają tej umiejętności. Są rozmnażane sztucznie w zakładach hodowlanych. Ichtiolodzy, widząc zagrożenie dla rodzimych gatunków, wprowadzili zakaz zarybiania karpiem wód otwartych w Polsce. Karpie łowi się więc głownie na łowiskach zamkniętych. Szczególnie łowiska komercyjne są ostatnio oblegane przez karpiarzy, którzy stanowią coraz liczniejszą grupę społeczności wędkarskiej, a branżowy przemysł na całym świecie oferuje im coraz bardziej wyszukany sprzęt. Turystyka karpiowa stała się niezwykle popularna w Europie. Spędzenie chociażby tygodnia na łowisku, w którym pływa ponad 30-kilogramowy okaz jest celem wyjazdów do Hiszpanii, Francji, Włoch czy Rumunii. Karpiarze jadą tam, aby złowić mającą swoje imię rybę, która była już wielokrotnie łowiona przez innych wędkarzy. Karpia należy wyholować, zrobić sobie z nim zdjęcie i wypuścić. Taka moda zdobywa coraz więcej sympatyków wśród wędkarzy w Polsce i w Europie oraz w Austrii, Ameryce i Afryce.

Charakterystyczne cechy
- Długa płetwa grzbietowa rozpoczynająca się na grzbiecie w najwyższym miejscu karpia.
- Cztery wąsiki.
- Podgatunki karpia to: pełnołuski - silnie wygrzbiecony i z całym korpusem pokrytym łuskami; lustrzeń - silnie wygrzbiecony, który posiada jedynie kilka rzędów dużych łusek; golec - u niego łuski nie występują.
- Dziki karp sazan jest najmniej wygrzbiecony.

Do jakich ryb jest podobny?
Do sazana podobny jest amur, ale nie ma tak długiej płetwy grzbietowej. Karasie różnią się od karpi brakiem wąsików.

Jak zdradza swoją obecność?
Na płytkich zarośniętych łowiskach obecność karpia sygnalizują ruchy roślin oraz obecność bąbelków na wodzie.

Kiedy łowimy?
Najlepsze brania karpia przypadają na ciepłe, letnie miesiące. Ostatnio jednak karpie łowione są często późną jesienią, zimą i wiosną na ciepłych zbiornikach zaporowych, np. na zbiorniku w Rybniku, gdzie wielokrotnie pobito rekord Polski.

Czym się żywi?
Zbiera głównie z dna drobną faunę denną. Pomaga mu w tym odpowiednio wykształcony otwór gębowy. Karp potrafi zbadać, czy dana przynęta mu nie zaszkodzi, stąd często stosuje się metodę włosową.

Na jakie przynęty?
Lubi kulki proteinowe, pellet, ziemniaki, kukurydzę, kaszę i inne przynęty roślinne. Wśród zwierzęcych podaje mu się rosówki, czerwone robaki i ochotki. Ze względu na regularność odżywiania się karpia o określonych porach należy konsekwentnie, często i długo nęcić tę rybę.


PŁOĆ (RUTILUS RUTILUS)




Ryba z rodziny karpiowatych. Występuje niemal we wszystkich akwenach na obszarze Polski z wyjątkiem źródłowych odcinków rzek górskich oraz niedużych stawów o mało natlenionej wodzie. Jest rybą zdecydowanie najczęściej łowioną przez polskich wędkarzy. Statystycznie szacuje się, że na jednego łowiącego przypada kilkanaście kilogramów płoci rocznie. Wędkujący rekreacyjnie łowią głównie okazy 10 - 20 centymetrowe. Są jednak pasjonaci i specjaliści od połowu tej srebrnej rybki, którzy potrafią regularnie łowić ponad 30-centymetrowe płocie. Ławice dużych płoci na północy Polski migrują z przybrzeżnej strefy Morza Bałtyckiego lub jego zalewów w głąb lądu, stając się celem spławikowców. Tak jest przy ujściu Odry czy Kanale Kamieńskim w okolicach Kamienia Pomorskiego.
Płoć jest rybą sportową na wielu łowiskach Polski. Zawody często są rozgrywane na Brdzie, Warcie, Odrze czy też na kanałach na Mazurach i Śląsku. Trafienie z zanętą może dać wynik ponad 10 kg. Małe i średnie płocie są też częstym żywcem na drapieżniki, głownie na szczupaki.
Płoć ma bocznie spłaszczony korpus i mały otwór gębowy. Jej tułów jest srebrzysty, grzbiet - niebieski, szary lub zielony, oko - pomarańczowe lub czerwone a płetwy żółtopomarańczowe. Intensywnie czerwone są jedynie płetwy brzuszne.

Charakterystyczne cechy
- Mały otwór gębowy - górny.
- Linia boczna schodząca łagodnie łukiem w dół.

Do jakich ryb jest podobna?
Do wzdręgi, która różni się od płoci zdecydowanie czerwonymi płetwami. Przypomina też jazia, który ma jednak pysk zakończony górnie, i klenia, który ma bardziej wrzecionowaty korpus. Piekielnica rózni się od płoci linią boczną zdecydowanie schodzącą w dół tuż za głową.

Jak zdradza swoją obecność?
Stada płoci są widoczne gołym okiem w przejrzystej wodzie. Ryby często też wyskakują, zbierając muchy z powierzchni, a czasem bojaźliwie uciekają przed goniącym je drapieżnikiem.

Kiedy łowimy?
Płoć można łowić przez cały rok, zimą - pod lodem. Obok okonia jest ona najpopularniejszą zimową rybą. Najlepiej bierze na przełomie wiosny i lata oraz lata i jesieni.

Czym się żywi?
Głównym pożywieniem płoci jest fauna denna, rośliny oraz owady. Duże płocie miażdżą zębami gardłowymi małże i zjadają je.

Na jakie przynęty?
Łowimy na przynęty roślinne, jak i zwierzęce - białe robaki, czerwone robaki, ochotki. Najlepszymi przynętami roślinnymi są konopie, pęczak, różne ziarna oraz ciasta.


KARAŚ (CARASSIUS CARASSIUS)




Jest przedstawicielem rodziny karpiowatych. Uchodzi za rybę o niezwykłej urodzie. Jego boczny korpus jest silnie spłaszczony, a grzbiet i część brzuszna są mocno wypukłe. Wzdłuż grzbietu ciągnie się długa płetwa. Wybarwienie karasia zależy od środowiska, w jakim żyje. W mulistych torfiastych akwenach jego korpus przybiera kolor ciemnozłoty, a w akwenach z dużą ilością promieni słonecznych jest wyraźnie jasnozłoty. Barwy te dotyczą naszego karasia rodzimego, tzw. karasia pospolitego. Drugi gatunek karasia występujący w polskich akwenach, tzw. karaś srebrzysty, został sprowadzony z Azji, a jego korpus jest srebrzysty. Jeden i drugi gatunek ma ogromną odporność na brakj tlenu w wodzie. W niekorzystnych warunkach ryby wykorzystują tę cechę, by przetrwać zimę, zakopując się w mule.
Oba gatunki karasia, kiedy znajdują odpowiednią ilość pożywienia, są w stanie osiągnąć ponad 3 kg. Wędkarzowi trafiają się jednak najczęściej karasie kilkunastocentymetrowe i tej wielkości ryby są często stosowane jako żywiec na drapieżniki.

Charakterystyczne cechy
- Mały pyszczek.
- Długa płetwa grzbietowa.

Do jakich ryb jest podobny?
Podobny jest do pełnołuskiego karpia. Ale karasia szybko możemy rozpoznać po braku wąsów przy otworze gębowym.

Jak zdradza swoją obecność?
W płytkich zbiornikach karasie pływają wśród grążeli i wówczas widoczne są ruchy tych roślin na powierzchni wody.

Kiedy łowimy?
Z wyjątkiem zimy można łowić karasia cały rok. Szczególnie intensywnym okresem brań jest wiosna oraz ciepły lipiec i sierpień. Z nadejściem zmiany pogody i ochłodzenia brania karasi zanikają.

Czym się żywi?
Odżywia się niemal wszystkim, co znajdzie w wodzie. Zjada rośliny i ich nasiona, małe żyjątka znajdujące się na roślinach i w mule przy dnie. Pożywienia szuka w tej części akwenów, która jest najbardziej zarośnięta, stąd szczególnie latem trudno złowić większe osobniki.

Na jakie przynęty?
Karasia łowimy na przynęty roślinne i zwierzęce. Ze względu na ich mały pyszczek zarówno haczyk, jak i przynęta nie powinny być duże. Jest rybą łakomą na wszelkie ciasta. Zanęta karasiowa nie powinna być zbyt ciężka, gdyż wtedy ugrzęźnie w mule. Spodziewając się większych karasi, można stosować przynęty podobne jak na karpie, czyli kulki proteinowe lub pellety. Średnica tych przynęt nie powinna przekraczać 1 cm. Karasie nie gardzą też małym czerwonym robakiem, białym robakiem czy ochotką.


UKLEJA (ALBURNUS ALBURNUS)




Jest najmniejszą rybą z rodziny karpiowatych. Ukleja ma wydłużone, bocznie spłaszczone ciało z górnym otworem gębowym i dużym okiem. Ubarwienie jej grzbietu jest najczęściej ciemnozielone, szaro-zielone lub granatowe, natomiast korpusu srebrzysto-błękitne. Chciałoby się w tym miejscu powiedzieć, że "małe jest piękne". Okazuje się też, że jest ważne. Na pewno tak jest z ukleją, której łowienie nabrało ostatnio dla wędkarzy szczególnego znaczenia. Spławikowi wędkarze wyczynowi potrafią złowić w czasie czterogodzinnej tury zawodów ponad 1000 uklei. Łowią oni ukleje metodą szybkościową na leciutkiego bata.
Dla łowców drapieżników ukleja jest jedną z podstawowych ryb stosowanych na żywca jako przynęta na sandacze, okonie, szczupaki i inne. Jest też doskonałą przynętą przy metodzie gruntowej na tzw. martwą rybkę na węgorze i inne ryby. Łowienie uklei sprzyja początkującym wędkarzom, stawiającym pierwsze kroki w opanowaniu trudnych technicznie rzutów muchówką.
Przeciętnie łowione ukleje mają kilka lub kilkanaście centymetrów długości, ale zdarzają się też osobniki ponad 25-centymetrowe.

Charakterystyczne cechy
- Proporcjonalnie duże oko w stosunku do wielkości głowy.
- Szare płetwy z głęboko i ostro wcięta płetwą ogonową.

Do jakich ryb jest podobna?
Ukleje są podobne do słonecznic i bardzo przypominają małe bolenie. To ostatnie podobieństwo jest szczególnie kłopotliwe dla wyczynowców, którzy w pośpiechu łowienia wrzucają do siatki małego bolenia, traktując go jako ukleję. Może się to skończyć dyskwalifikacją przez sędziego.

Jak zdradza swoją obecność?
Wyskakujące ukleje, polujące na muszki na powierzchni lustra wody, dają sygnał swojej obecności. Szczególnie widoczne jest to na jeziorach wieczorami. W podobny sposób zachowują się w czasie ucieczki przed polującymi na nie drapieżnikami. Unikając paszczy bolenia, okonia, sandacza czy też innego drapieżnika, wyskakują często nad powierzchnią wody.

Kiedy łowimy?
Ukleje najlepiej biorą w ciepłych miesiącach. Lubią żerować przy powierzchni i w słońcu.

Czym się żywi?
Ukleje żywią się planktonem, a w akwenach ubogich w ten typ pokarmu odżywiają się wpadającymi do wody nasionami, pyłkami kwiatów, a przede wszystkim owadami. Żywo reagują na plusk wody i atakują wpadające do niej cząstki bioorganizmów.

Na jakie przynęty?
Ukleje łowimy na ochotki, białe robaki oraz przynęty roślinne, np. na ciasto. Chętnie atakowane są również podane przez muszkarza małe sztuczne muszki.


LIN (TINKA TINKA)


Jest rybą z rodziny karpiowatych. Występuje w większości akwenów Europy, preferując wody płytkie i mocno zarośnięte. W Polsce liny można łowić w jeziorach (tzw. linowo-szczupakowych), kanałach, zalewach i zatokach rzek. Polscy wędkarze cenią liny z racji ich waleczności oraz bardzo smacznego mięsa. Ta niezwykle urodziwa ryba o krępej budowie i zaokrąglonych płetwach ma stosunkowo niewielką łuskę pokrytą śluzem. W zależności od środowiska, w którym żyje, boki korpusu ma: czarno-brązowe, ciemnozielone, jasnozielone, a nawet złoto-żółte. Grzbiet zawsze jest ciemny. Najczęściej łowione są liny o długości 30 cm i wadze około 1 kg, ale zdarzają się sztuki dorastające do 50 cm, osiągające masę do 3 kg. Niestety, tak dużych linów jest coraz mniej ze względu na dużą presję wędkarską i brak okresu ochronnego. W ostatnich latach, o czym należy pamiętać, został wprowadzony przepis pozwalający na zabranie z łowiska jedynie dwóch linów w ciągu dnia.

Charakterystyczne cechy
- Stosunkowo nieduże czerwone oko oraz zaokrąglone płetwy.
- Jest unikatowy i trudno pomylić go z inną rybą. Łatwo też odróżnić samice od samca, gdyż samiec ma dłuższe płetwy brzuszne.

Jak zdradza swoją obecność?
Szukając pożywienia w mule lin zostawia ślad na lustrze wody w postaci pęcherzyków powietrza, a liny żerujące w grążelach można dostrzec przez ruch roślin. Mniejsze osobniki żyją w niedużych stadach, później zaś preferują egzystencję samotną.

Kiedy łowimy?
Zimą lin zapada w stan hibernacji, a w bardzo płytkich zbiornikach potrafi przetrwać zimę, zagrzebując się w mule. Liny, obok karasi, przeżywają zimową przyduchę. W pozostałych porach roku liny są aktywne, przy czym największa liczba brań przypada na okres przed tarłem i po tarle, które odbywa się w okresie od czerwca do sierpnia. Majowe i czerwcowe wczesnoporanne zasiadki na lina są najbardziej skuteczne.

Czym się żywi?
Młode liny żywią się planktonem i glonami, a starsze larwami owadów, ślimakami i skorupiakami. Pokarm zdejmują z łodyg roślin lub ryjąc w mule.

Na jakie przynęty?
Liny biorą chętnie na przynęty zwierzęce: na białe robaki, dżdżownice i rosówki, oraz na przynęty roślinne: skórkę od chleba, ciasta, kukurydzę, kasze (mannę i kukurydzianą). Bardzo skuteczne są tzw. kanapki, składające się z ziarna lub dwóch ziaren kukurydzy z białym lub czerwonym robakiem. Dzięki temu, że przynęta jest dość duża, eliminuje brania mniejszych ryb. Liny najlepiej łowić wędką spławikową o dość grubej żyłce, gdyż osobnik uciekający w grążele lub trzciny potrafi łatwo przerwać żyłkę. Charakterystyczne dla tej ryby jest często powracanie na żerowisko, stąd łatwo ją zwabić, nęcąc przez kilka dni zanętą linową: kukurydzą lub pęczakiem.


LESZCZ (ABRAMIS BRAMA)




Jest rybą z rodziny karpiowatych. Ma płaski kształt ciała, małą głowę i silnie wygrzbiecony tułów. Młode leszcze mają szaro-srebrzysty kolor, większe, powyżej 2 kg, są złoto-brązowe. Jedne i drugie cechują się ciemnym grzbietem i szarymi płetwami. W Polsce leszcz jest bardzo popularną rybą, łowioną w rzekach, kanałach, jeziorach, zalewach, a także w przybrzeżnej strefie morza. Występują w dużych stadach, liczących nawet kilkadziesiąt sztuk. Obok płoci, uklei i krąpi, jest rybą najczęściej łowioną na zawodach spławikowych. Złapanie paru sztuk leszczy w czasie kilkugodzinnej tury powinno dać wynik od 10 do 20 kg. Dojrzałość płciową osiąga między 5 a 10 rokiem życia. Tarło odbywa na przełomie maja i czerwca przy temperaturze wody 15 - 20 stopni C. W okresie tarła charakterystyczne są liczne stada leszcza wchodzące do rzek i kanałów, aby je odbyć w wodzie płytkiej i mocno zarośniętej.

Charakterystyczne cechy
- Otwór gębowy w kształcie wysuwającej się tubki. Sprawia to, że leszcz pobiera pokarm z dna w pozycji niemal pionowej. Robi to, zasysając muł, po czym wypluwa zbędne składniki, pozyskując mikroorganizmy, larwy owadów, plankton i mięczaki.
- Ścięta płetwa ogonowa o dłuższej dolnej części.

Do jakich ryb jest podobny?
Największe podobieństwa dostrzegamy u krąpia, rozpióra i sapy. Sapa ma jednak dłuższą niż leszcz płetwę odbytową. Rozpiór z kolei ma bardziej smukłą budowę ciała. Krąp jest mniejszy i bardziej krępy, kolor jego płetw jest czarny, a korpus nie jest pokryty śluzem.

Jak zdradza swoją obecność?
W płytkich akwenach widoczne są na powierzchni bąbelki gazu, kiedy leszcz szukając pokarmu, penetruje dno.
Po nieudanym holu i zerwaniu ryby duża ilość śluzu na przyponie jest znakiem, że rybą, która brała, był leszcz.

Kiedy łowimy?
Popularność leszczy wśród polskich wędkarzy wynika z faktu, że można go łowić cały rok, również zimą spod lodu. Występuje w całej Europie, z wyjątkiem południowych półwyspów. Największa aktywność leszcza przypada na koniec lata i początek jesieni. Dobre wyniki daje wcześniejsze nęcenie stada kukurydzą, płatkami lub bazą zanętową.

Czym się żywi?
Żywi się drobnymi bezkręgowcami, które znajdują się w mule. Potrafi zbierać owady z powierzchni wody.

Na jakie przynęty?
Na drobne przynęty zwierzęce, szczególnie ochotkę i białe robaki, oraz roślinne, jak chleb, ciasta i pęczak. Leszcze lubią dodatki zanętowe, wśród których preferują wanilię i truskawkę. Ostatnio duże leszcze łowione są również na spinning, a przynętą jest średni twister lub nawet mały wobler.


JAŹ (LEUCISCUS IDUS)




Jest rybą z rodziny karpiowatych. Ma korpus spłaszczony bocznie. Na grzbiecie, tuż za niedużą głową, posiada niewielki garb. Stosunkowo drobna łuska w złotawym odcieniu podkreślona jest ciemnym konturem. Najczęściej łowione jazie mają do 2 kg masy i około 50 cm długości. Największe okazy dorastają nawet do 80 cm, osiągając 5 kg masy. Jest bardzo sportową rybą, atrakcyjną dla spinningistów, spławikowców i muszkarzy. Można stwierdzić, że w ostatnich latach łowienie jazi przeżywa renesans. Dzieje się tak z kilku powodów. Znacznie poprawiła się czystość rzek, co sprzyja tej bardzo wrażliwej na jakość wody rybie. Nie bez wpływu pozostaje też fakt, że produkcja materiału zarybieniowego jazia jest łatwa, a narybek - tani. Przekłada się to na częste zarybienia przeprowadzane przez PZW.
Już przyrasta bardzo wolno. Masę 1 kg osiąga dopiero w 8 roku. Jest za to rybą długowieczną, żyje bowiem ponad 20 lat. Jego naturalnym siedliskiem są głębokie rzeki, głównie w środkowym i dolnym biegu. Jazie przebywają również w jeziorach przepływowych, żwirowniach, zbiornikach zaporowych, starorzeczach oraz wartkich wodach.

Charakterystyczne cechy
- Żółta barwa oka.
- Szczęka górna nieco krótsza od dolnej.
- Nieduży garb tuż za głową.

Do jakich ryb jest podobny?
Jaź jest podobny do płoci, choć ma ona oko czerwone; klenia, który ma wyższy garb; jelca, którego korpus jest bardziej wysmukły. Z powodu tarła przypadającego w kwietniu i marcu, pokrywającego się z tarłem innych ryb karpiowatych (boleni, wzdręg, jelcy, kleni, krąpi i płoci), jaź tworzy liczne krzyżówki.

Jak zdradza swoją obecność?
Jazie potrafią zbierać muszki i inny pokarm z powierzchni wody i wtedy widoczne są ich wyjścia.

Kiedy łowimy?
Jest rybą wczesnowiosennych brań. Jego największa aktywność przypada tuż przed kwietniowym tarłem. Dobrze bierze również jesienią.

Czym się żywi?
Żywi się owadami, mięczakami i skorupiakami. W poszukiwaniu pożywienia jazie w dużych stadach potrafią wędrować nawet do 100 km. Podobny dystans pokonują w czasie migracji tarłowej.

Na jakie przynęty?
Do łowienia jazi na spławik lub grunt używa się niedużych przynęt zwierzęcych i roślinnych: ochotki, białych robaków, kukurydzy i różnych ciast. Łowiąc jazia w rzece, należy dokładać do zanęty dużo kolorowego pieczywa. Klasyczną zaś zanętą i przynętą na wiosennego jazia jest groch. Skuteczne są również sztuczne przynęty: małe błystki i woblery od 3 do 5 cm, zimą błystki podlodowe.


SZCZUPAK POSPOLITY (ESOX LUCIUS)




Jest przedstawicielem rodziny szczupakowatych. Ma charakterystyczny wydłużony kształt korpusu z płetwą grzbietową przesuniętą w stronę ogona. Ubarwiony jest na kolor jasnozielony lub jasnobłękitny z żółtymi czy też jasnozielonkawymi plamami. Jest najczęściej łowioną rybą drapieżną w Polsce. W statystykach wszystkich gatunków ryb łowionych przez rodzimych wędkarzy zajmuje główne miejsce obok płoci i leszcza. Niestety w niechlubnej statystyce gatunków ryb o największym spadku pod względem ilości występowania także znajduje się na czołowej pozycji. Stąd starania miłośników połowów szczupaków o wprowadzenie górnego wymiaru ochronnego (proponują oni 70 cm). Mogłaby dzięki temu wzrosnąć liczba dużych szczupaków przystępujących do naturalnego tarła.
Jego wydłużony pysk wyposażony jest w masywną żuchwę, nieco wystającą przed szczękę główną. Liczne zęby tego drapieżnika umieszczone są nie tylko na obu szczękach, lecz również na języku, łukach skrzelowych i gardzieli. Budowa i kształt pyska, wraz z możliwością szerokiego otwarcia paszczy, pozwala mu chwytać duże ryby stanowiące główne pożywienie dojrzałych osobników.

Charakterystyczne cechy
- Przesunięta w stronę ogona płetwa grzbietowa.
- Licznie uzębiona paszcza - około 700 zębów.

Do jakich ryb jest podobny?
Na świecie istnieje kilka gatunków z rodziny szczupakowatych, z czego najbardziej popularny jest nasz Esox Lucius oraz szczupak Muski (Esox Masquinongy).

Jak zdradza swoją obecność?
Duże szczupaki w czasie polowania na płytkich wodach dają sygnał swojej obecności pluskiem w momencie złapania ryby.

Kiedy łowimy?
Pierwszomajowa wyprawa na szczupaka traktowana jest od wielu dekad przez spinningistów jako początek całego sezonu wędkarskiego. W maju wychudzone i wygłodzone po tarle szczupaki aktywnie żerują, co skrzętnie wykorzystują spinningiści. Większe szczupakowe akweny są wtedy dostępne ze względu na brak wodorostów, które pojawiają się latem. Od czerwca do sierpnia szczupak jest wybredny, chowa się w zielsku, gdzie ma bardzo dużo pożywienia, co sprawia, że nie jest łatwo go złowić. Od września do listopada zaczyna wychodzić z zielsk i intensywnie żerować przed nadchodzącą zimą. Największe okazy szczupaków łowione są w listopadzie na trolling (często na dużych głębokościach) i na spinning. Trafiają się wtedy nawet metrowe okazy o masie przekraczającej 10 kg. Obecnie w Polsce najczęściej jednak łowi się szczupaki w granicach 40-60 cm o masie 0,7 - 1,5 kg. Aby ryba była miarowa, spinningista musi wtedy często mocno naciągać jej ogon.

Czym się żywi?
Małe szczupaki tuż po wykluciu się zjadają plankton, ale wkrótce, po osiągnięciu 2 cm, polują już na larwy i narybek innych ryb. Żarłoczność szczupaka powoduje jego szybki wzrost. W pierwszym roku życia ryby dorastają do długości dwudziestu kilku centymetrów a następnie rokrocznie wzrastają o 10 cm i odnotowują wzrost masy o kilkaset gram. Obliczono, że u dużych osobników szczupaka przyrost masy o 1 kg wynika ze spożycia około 4-6 kg małych ryb. Jest to przeważnie tzw. chwast rybny. Najczęściej zjadane przez szczupaka ryby to płocie i okonie. Szczupaki często też atakują osobniki własnego gatunku.

Na jakie przynęty?
Oferta sztucznych przynęt szczupakowych jest bardzo szeroka. Klasyczne to błystki wahadłowe jak Alga czy Gnom, średnie i duże błystki obrotowe, woblery i przynęty miękkie. W zależności od miejsca przebywania szczupaków, stosuje się woblery powierzchniowe, poppery i inne bezsterowe flidery. Równie łowne są gumy, np. rippery 10-12 centymetrowe z główką jigową. Na trolling na dużych głębokościach stosuje się ponad 20-centymetrowe rippery, np. srebrne z niebieskim grzbietem, przypominające kształtem i kolorem sielawę. Wielkie szczupaki przepadają za sielawami i podążają za nimi w toń jezior. Chętnie przez spinningistów stosowane są miękkie przynęty imitujące płazy (żaby) i inne zwierzęta, jak myszy. W zarośniętych zbiornikach skuteczne są przynęty z hakiem antyzaczepowym, błystki wahadłowe oraz przynęty typu spinner bait.


PSTRĄG POTOKOWY (SALMO TRUTTA MORFA FARIO)




Jest przedstawicielem rodziny łososiowatych. Pstrąg potokowy ma wysmukły torpedowaty kształt korpusu ze stosunkowo dużą, równo ściętą płetwą ogonową. Dzięki tym cechom budowy, potokowiec w bystrych strumieniach jest wyjątkowo szybki i z łatwością zbiera pokarm przy dnie, w wartkim nurcie, jak też z powierzchni wody. Mocne szczęki świadczą o drapieżności tej ryby. Kilkunastocentymetrowy pstrąg potrafi zaatakować kilkucentymetrową rybkę lub podobną do niej przynętę. Kilkudziesięciocentymetrowy potokowiec bez problemu połyka dużą żabę lub inne płazy żyjące w środowisku wodnym.
W zależności od rzeki, w której występuje, i miejsca, gdzie znajduje się jego kryjówka, ma barwę oliwkową, srebrzysto-błękitną lub ciemnofioletową. Na ciemnym grzbiecie widoczne są ciemne kropki w białych obwódkach. Charakterystyczne czerwone kropki w białych obwódkach występują powyżej i poniżej linii bocznej. Najczęściej łowione są pstrągi potokowe powyżej 30 cm. Za "okazy" uznaje się potokowce powyżej 40 czy 50 cm. Trafiają się one bardzo rzadko, najczęściej na łowiskach typu "no kill". Większe pstrągi potokowe, występujące w rzekach pomorskich, po spłynięciu do morza dobrze adaptują się w słonej wodzie i przekształcają w formę troci, uzyskując wagę nawet ponad 5 kg.

Charakterystyczne cechy
- Płetwa tłuszczowa, obecna u wszystkich ryb łososiowatych, umieszczona na grzbiecie na końcu korpusu z czerwoną lub czarną kropką.
- Duże czerwone kropki z białymi obwódkami.

Do jakich ryb jest podobny?
Małe potokowce podobne są do wszystkich ryb łososiowatych: łososi, troci i innych gatunków pstrąga, a nawet głowacicy. Większe wyglądem zbliżone są do pstrągów tęczowych i źródlanych. Na całym świecie występuje ponad kilkadziesiąt gatunków pstrągów. Niektóre osiągają wielkość ponad 10 kg, ale nasze rodzime największe potokowce mają masę od 1 do 3 kg.

Jak zdradza swoją obecność?
Charakterystycznymi kółkami na wodzie, tzw. oczkami, kiedy zbiera muchy z powierzchni. Jest to wyraźnie widoczne w czasie jętki majowej. Szczególnie swoją obecność zdradzają w ten sposób najgrubsze pstrągi. Powszechnie wiadome jest, że duże pstrągi zbierają muchy dostojnie, zostawiając z zasady jedynie większe oczka, maluchy zaś chlapią przy tym wodą.

Kiedy łowimy?
Pstrągi potokowe można łowić od stycznia do końca sierpnia. Najlepsze okresy to wczesna wiosna - marzec oraz kwiecień, kiedy potokowce uganiają się np. za rozwijającymi się żabami, oraz końcówka sezonu. W sierpniu pstrągi chcą zdobyć jak najwięcej pożywienia przed zbliżającym się jesiennym tarłem. W końcu lata mają w wodzie mnóstwo pożywienia, są wtedy grube i aby przechytrzyć takiego drapieżnika, trzeba odpowiednio dobrać przynętę.

Czym się żywi?
Żywi się drobną fauną denną oraz owadami w różnych postaciach. Pokarmem większych osobników są małe ryby, głowacze, strzeble, minogi, a także małe pstrągi potokowe. Częstym pokarmem są też kiełże, chruściki, pijawki, małe płazy i gady wodne.

Na jakie przynęty?
W Polsce pstrągi można łowić na sztuczne przynęty, metodą spinningową lub muchową. Łowiąc na spinning, najskuteczniejsze są małe i średnie błystki obrotowe w rozmiarach od 00 do 2, woblery od 3 do 7 cm oraz miękkie przynęty: małe i średnie twistery i rippery. Skuteczne są czarne 5-centymetrowe twistery, imitujące pijawkę, lub małe i średnie brązowe, zielone i czarne imitacje żaby. Muszkarze łowią potokowce na suche i mokre muchy, nimfy, streamery oraz fantazyjne przynęty imitujące małe myszki lub żaby.


OKOŃ (PERCA FLUVIATILIS)




Okoń jest przedstawicielem rodziny okoniowatych. Najczęściej ciemnozielony korpus okonia silnie kontrastuje z czarnymi pręgami i pomarańczowymi płetwami brzusznymi oraz płetwą ogonową. W zależności od środowiska, w jakim przebywa, tułów jest bardzo ciemny u okoni żyjących wśród kamieni oraz jasny szaro-zielony w wypadku okoni żyjących w akwenach o podłożu piaszczystym. Pysk okonia jest duży, a otwór gębowy ma bardzo duże rozwarcie, pozwalające mu schwytać rybę niewiele od niego mniejszą. Na grzbiecie ma dwudzielne płetwy, typowe dla rodziny okoniowatych. Większe osobniki charakteryzują się silnym wygrzbieceniem. U wielkich okazów wysokość tułowia osiąga około 30% długości ciała.
Najczęściej łowione są okonie do 20 cm, ale zdarzają się też sztuki 50-centymetrowe, których waga waha się między 2,5 a 5 kg. Okoń, obok płotki, to jedna z pierwszych ryb łowionych przez początkujących wędkarzy. Jeszcze do niedawna w rzekach i jeziorach populacja okonia była bardzo duża i złowienie kilkunastu 20-centymetrowych ryb na wędkę spinningową lub spławikową było bardzo łatwe. W ostatnich dwóch dekadach populacja okoni np. w jeziorach mazurskich bardzo spadła, stąd wprowadzenie wymiaru ochronnego (15 cm, a w niektórych okręgach PZW 18 cm).

Charakterystyczne cechy
- Ciemne czarne pasy (5-7) na zielonkawym tle.
- Większa płetwa grzbietowa z bardzo ostrymi promieniami.

Do jakich ryb jest podobny?
Pewne elementy wyglądu okonia przypominają innych przedstawicieli tego gatunku. W Polsce dotyczy to masowo występującego sandacza i jazgarza. Okoń jednak różni się od nich kształtem i ubarwieniem. Na łowiskach południowej Europy i Ameryki Północnej jedną z najbardziej popularnych ryb wśród spinningistów jest krewniak naszego okonia - bass wielkogębowy.

Jak zdradza swoją obecność?
W przejrzystych wodach stojące przy dnie okonie zdradzają ciemne pasy na korpusie. Najbardziej ewidentnym dla wędkarza sygnałem obecności stada okoni są ucieczki drobnicy tuż przy powierzchni wody. Najczęściej to ukleje lub stynki, na które okoń poluje stadami. Takie polowanie widoczne jest na jeziorach nawet z dużej odległości, gdyż przyciąga ono mewy, które też chcą na tym skorzystać.

Kiedy łowimy?
Okonia łowimy przez cały rok. Najlepszymi okresami są: końcówka lata, początek jesieni oraz od grudnia do lutego spod lodu. Największe okonie najczęściej biorą na pierwszym lodzie.

Czym się żywi?
Okonie żywią się bezkręgowcami wodnymi oraz drobnicą. Są kanibalami.

Na jakie przynęty?
Żywe przynęty zwierzęce: czerwone i białe robaki, ochotki, rosówki, szyjki rakowe, kłódki. Wszystkie małej i średniej długości przynęty spinningowe, błystki, woblery i miękkie przynęty. W ostatnich dekadach szczególnie skuteczne są małe półtoracentymetrowe twisterki, tzw. paproszki. Ważny jest czerwony element na błystce. Pod lodem łowimy na mormyszki oraz błystki podlodowe.
Na duże okazy okonia szczególnie skuteczne są systemiki z martwą rybką. Również bardzo cenną przynętą żywcową są małe okonie, atakowane przez wszystkie większe drapieżniki.
Muszkarze łowią z powodzeniem okonie na nimfy, puchowce i inne fantazyjne przynęty.